Najmniejszy posterunek policji w Londynie?



Na południowo-wschodnim rogu Trafalgar Square stoi uroczy budyneczek. Jest to mała rotunda z lampą na czubku dachu. Jest tak maleńka, że jeśli wejdą do niej dwie osoby, to będzie tłoczno.

Nie jeden turystyczny przewodnik poinformuje Was, że jest to najmniejszy posterunek policji w Londynie, a nawet w całej Wielkiej Brytanii, że pochodzi z XIX wieku i że jego pomysłodawcą był Sir Lionel Edwards. To wszystko nie prawda!

Ian Mansfield, pisarz, programista i bloger eksplorując Archiwa Narodowe przeprowadził w 2018 roku skrupulatne prywatne dochodzenie, które obaliło powyższe twierdzenia. Fakty stanowią bowiem inaczej niż powszechne opinie.


źródło: https://www.afar.com/places/trafalgar-square-london


Trafalgar Square powstał na początku XIX wieku i wtedy również stanęła tam lampa na okrągłym, wysokim cokole, która nie miała innego przeznaczenia niż oświetlenie.
Plac ten ze względu na dość dużą powierzchnię (110 x 110 metrów) od początku był miejscem, gdzie organizowane były pikiety, polityczne demonstracje, protesty oraz publiczne pokazy. I tak jest do dziś. Podczas dużych zgromadzeń, tym bardziej w przypadku negatywnych nastrojów, obecność policji była nieodzowna. Posterunkowy musiał mieć oko na to, co dzieje się na placu i w jego bezpośredniej okolicy oraz możliwość wezwania wsparcia w przypadku zamieszek. A nie było to takie łatwe przed wynalezieniem radia czy internetu. Używano jednak telegrafu, którym przesyłano wiadomości w postaci alfabetu Morse’a, a pod koniec XIX wieku wynaleziono telefon. Najpierw punkt policyjny mieścił się przy drewnianej budce telefonicznej usytuowanej obok pobliskiego wejścia do podziemnej stacji metra.


Protest na Trafalgar Square


Po kilku latach perturbacji i pokonaniu wielu problemów w postaci niezgodności poglądów pomiędzy policją a Office of Works (dziś można w przybliżeniu określić to biuro jako główny inspektorat nadzoru budowlanego) i zarządem metra, po kradzieży nowego wydrążonego kamienia w drodze z Kornwalii (zwinąć policji tak wielki kamień - to dopiero wyczyn!), nastąpiło przeniesienie telefonu do miejsca o wyższym standardzie, stabilnym i nie wprowadzającym swoim wyglądem dysharmonii w przestrzennym zagospodarowaniu Trafalgar Square. 
W marcu 1928 roku policja otrzymała do niego klucz.


źródło: https://londonist.com/2016/10/is-this-london-s-smallest-police-station


Wiele publikacji sugeruje, że pomysłodawcą lokalizacji, wydrążonego cokołu lampy i umieszczenia tam punktu policyjnego był “Sir Lionel Edwards, szef Office of Works”. Problem jest w tym, że nikt taki… nie istniał. Trudno doszukać się choćby wzmianki o człowieku o takim imieniu i nazwisku, co w przypadku wysokiego urzędnika państwowego i mężczyzny z wyższej klasy społecznej nie jest prawdopodobne. Natomiast w latach od 1912 do 1933 sekretarzem Office of Works był Sir Lionel Earle, który był zaangażowany w opisywany temat. Być może kopiowana w publikacjach pomyłka narodziła się w wyniku lektury jej autora listów pomiędzy Sir Lionelem Earle a przedstawicielem Metropolitan Police o nazwisku Edwards.

źródło: https://www.ianvisits.co.uk/blog/2018/04/08/london-smallest-police-station-in-trafalgar-square-isnt-what-its-claimed-to-be/

W wolnym tłumaczeniu:
"Drogi Panie Edwards,
            Jeśli chodzi budkę telefoniczną na Trafalgar Square, naszła nas taka myśl: uważamy, że byłoby możliwe zainstalowanie budki telefonicznej we wnętrzu granitowej podstawy dużej lampy na końcu zarówno balustrady, jak i boku placu. Oznaczałoby to oczywiście zdjęcie całej konstrukcji, wycięcie rdzenia i zapewnienie pomieszczenia."

W Anglii istnieje odwieczna tradycja używania przez osoby na wysokim stanowisku zaimka osobowego “my” w odniesieniu do siebie (w zamyśle jako wypowiadanie się w imieniu podległej grupy osób, jak i też forma zaznaczenia swojej pozycji), choć dziś stosowana jest coraz rzadziej. W przypadku powyższego listu może to zatem oznaczać albo osobistą ideę Sir Lionela Earle, albo też wspólny pomysł jego zespołu. Nie można zatem z cała pewnością stwierdzić, kto był autorem koncepcji.


Wczesny projekt z drzwiami po innej stronie
źródło: https://www.ianvisits.co.uk/blog/2018/04/08/london-smallest-police-station-in-trafalgar-square-isnt-what-its-claimed-to-be/


Obiekt ten nigdy nie spełniał wymogów ani nie pełnił formalnej funkcji posterunku policyjnego czy aresztu, jak czasem się mówi. Był to jedynie policyjny punkt obserwacyjny z którego można było zatelefonować do najbliższego komisariatu w razie potrzeby. Dodatkowo w momencie, gdy dzwonił telefon, lampa na czubku budyneczku oraz w środku migały, alarmujące policjanta będącego na patrolu placu. Miejsce to miało jeszcze jeden plus – podwyższoną podstawę, dzięki czemu był stamtąd lepszy widok na tłum ponad głowami ludzi.
W takiej formie punkt funkcjonował do lat 70' XX wieku, kiedy to wynaleziona komunikacja radiowa wyparła potrzebę istnienia policyjnej budki telefonicznej. Jednak jeszcze w latach 80' policjanci korzystali z niej w celu ogrzania się zimą.
W dzisiejszych czasach pomieszczenie to stanowi schowek na różne przedmioty związane z pracami publicznymi, jak miotły czy materiały budowlane. Są tam również gniazdka elektryczne, z których korzystają dziennikarze telewizyjni (np. w celu doświetlenia).





Na temat lampy umiejscowionej na rotundzie istnieje miejski mit. Prawdopodobnie jej oprawa nie rzuca cienia łamiąc tym zasady fizyki. Czy tak jest w rzeczywistości – sami sprawdźcie. ;-)
A może jest to edwardiańska kapsuła czasu? 
Jest w tym obiekcie pewna magia. Nawet dla osób, które już wcześniej były niejednokrotnie na Trafalgar Square, zaskoczeniem okazuje się informacja o istnieniu tam maleńkiego domku, bo tak słabo jest on widoczny. A może właśnie jest niewidoczny, dopóki się o nim nie wie...?

Choć opisywany obiekt nie powinien być nazywany posterunkiem policji, to warto zatrzymać się koło niego, nie tylko w celu zrobienia zdjęcia, ale dlatego, że jest to ciekawy akcent Trafalgar Square przywodzący na myśl dziwny domek z tajemniczej bajki. 


źródło: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Trafalgar_Square_Auxiliary_Police_Station_-_geograph.org.uk_-_604813.jpg


Adres: WC2N 5DX


Zapraszamy do polubienia profilu Nietypowy Londyn na Facebooku, gdzie jest jeszcze więcej ciekawostek.



Główne źródło informacji i zdjęć:
1.    Ian Mansfield, Trafalgar Square’s “police station” isn’t what it’s claimed to be, 2018, strona internetowa https://www.ianvisits.co.uk/ (dostęp 11.06.2020) - artykuł bazujący na dokumentach nr MEPO 2/2604 i WORK 20/180 z zasobów National Archives